Ceviz

(5 gr)
30
kcal
% Karbonhidrat
% Protein
% Yağ
Miktar
Birim
ÖĞÜNE EKLE Bu özelliği kullanabilmek için giriş yap

Besin Değerleri

Binlerce yıllık bir geçmişe sahip olan ceviz ‌Akdeniz ve Orta Asya kökenli bir besin. ‌Ceviz Omega-3 yağ asitleri açısından zengin olduğu gibi aynı zamanda yüksek miktarda antioksidan içeriyor. Genellikle çerez olarak tüketilse de ceviz salatalara, makarnalara, kahvaltılık gevreklere, çorbalara ve unlu mamullere de oldukça yakışıyor. Ayrıca sıklıkla salata soslarında kullanılan ve pahalı bir yağ olan ceviz yağı yapımında da kullanılıyor.

Cevizin besin değeri

cevizin besin değeri

Ceviz %65 oranında yağ ile yaklaşık %15 oranında protein içeriyor. Yaklaşık 654 kaloriye sahip 100 gram cevizde 6.7 gram lif bulunuyor. Çoklu doymamış yağ asitleri ve özellikle de ‌linoleik asit olarak adlandırılan ‌Omega-6 yağ asidi açısından zengin olan cevizin toplam yağ içeriğinin yaklaşık %‌8-14’lük kısmı ‌alfa-linolenik asit (ALA) olarak bilinen ‌Omega-3 yağ asidinden oluşuyor. Ceviz vitamin ve mineraller açısından da oldukça zengin bir besin. Bakır, fosfor, manganez gibi mineraller ile ‌folik asit, ‌B6  ve E vitamini gibi vitaminler içeriyor. Aynı zamanda antioksidan bileşenler açısından da zengin bir besin olan cevizde bulunan flavonoidler de vücut için önemli görevler üstleniyor. Ellagik asit kalp hastalıklarıyla mücadele ederken aynı zamanda kanser oluşumunun da önüne geçilmesine yardım ediyor. Kateşin de tıpkı ellagik asit gibi kalp sağlığını olumlu etkiliyor. Cevizde bulunan bir diğer flavonoid olan melatonin ise vücut saatini düzenlemeye yardımcı oluyor, kalp hastalıklarına yakalanma riskini düşürüyor.

Cevizin faydaları neler?

cevizin faydalari

Günlük olarak düzenli miktarlarda tüketilen ceviz, kötü kolesterol olarak bilinen LDL’yi düşürüyor ve ‌enflamasyonu azaltarak kan damarlarının işlevini iyileştiriyor. Arterlerde plak birikimi riskini azaltarak dolaşım sistemini koruyor. Ayrıca diğer sağlıklı yaşam tarzı alışkanlıklarıyla birleştirildiğinde, kalp hastalıklarına yakalanma riskinin azalmasına destek oluyor.

Kanser, anormal hücre büyümesi sonucu ortaya çıkan bir hastalık ve ceviz ‌fitosterol, gama ‌tokoferol, ‌Omega-3 yağ asitleri, ‌ellagik asit, ‌polifenollar gibi kanser karşıtı özelliklere sahip çeşitli ‌biyoaktif bileşenler içeriyor. Ayrıca ceviz tüketmenin meme, prostat, kolon ve böbreklerdeki kanserin büyümesini baskılayabildiğini gösteren çalışmalar da bulunuyor.

Yapılan çalışmalar ceviz yemenin beyin işlevlerini geliştirebildiğini ortaya koyuyor. Buna ek olarak ceviz, beyin fonksiyonlarında gerileme ve ilerleyen yaşa bağlı olarak gelişen olumsuz durumlar karşısında hafızayı güçlendiriyor ve Alzheimer hastalığının ilerlemesini yavaşlatabiliyor.

Cevizin tarihçesi

cevizin tarihcesi

Ceviz binlerce yıl öncesine dayanan köklü bir tarihe sahip. Ceviz ağacı insanın bildiği en eski ağaç türü olup M.Ö. 7000’li yıllarda Romalılar tarafından Jüpiter’in kraliyet palamudu diye adlandırılmıştır. İngiliz cevizlerinin ise kraliyet ailesinden geldiği ve kraliyet için ayrıldıkları düşünülmektedir. Ceviz, Asya ile Orta Doğu arasında İpek Yolu güzergâhı boyunca diğer ülkelere taşınmış ve deniz ticareti ile de dünya çapında tanınmıştır. Dünya üzerinde kaliteli ceviz denildiğinde ilk akla gelen ceviz çeşidi, İngiliz cevizi, İran cevizi ve Anadolu cevizi olarak da bilinen J. ‌Regia cinsi cevizdir. Cevizin ‌ana vatanının Çin ya da İran’ın ‌Ghilan bölgesi olduğu düşünülmektedir. Ancak dünyada en büyük doğal yayılım alanına sahip olan ceviz çeşidi ise Anadolu cevizidir. Bu ceviz çeşidi, göçler ve kervanlar sayesinde tropik bölgeler dışında hemen hemen dünyanın her köşesine dağılmıştır. Amerika’nın siyah cevizinden ayırt etmek amacıyla İngiliz cevizi olarak isimlendirilen cevize sonraları İran cevizi denmiş ve günümüzde batı dünyası tarafından bu isimle anılmıştır. Dünyanın birçok bölgesinde yetiştiriciliği yapılan cevizin sert kabuklu yağlı tohumlar gen merkezlerinden biri olduğu kabul edilir.

Ceviz nasıl yetiştirilir?

ceviz nasil yetisir

Ceviz ağacı, her türlü toprağa uyum sağlayabilir ancak killi, kumlu ve organik madde açısından zengin topraklarda ağacın kökleri daha derine girer ve daha güçlü olur. Ceviz yetiştiriciliğinde en önemli nokta, tohumların sağlam olmasıdır. Bu nedenle tohumların bakteri, mantar ve virüs gibi hastalıklara karşı ilaçlanması gerekir. Ekim öncesi tohumlar 6-8 derece sıcaklıkta ve nemli ortamlarda şişirilir. Tohumlar, karanlık alanlara serilir ve üzerine su serpilerek şişmesi beklenir. Tohumlar yeşerdiğinde tarlaya yaklaşık 50-55 santim aralıklarla ve filizlenen gövde kısımları yukarıya bakacak şekilde toprağın 10-12 santim derinliğine ekilir. Cevizden yüksek derecede verim sağlamak için en uygun sıcaklık -25 ile 38 derece arasındadır. Sıcaklık değeri -25 derecenin altına düştüğünde cevizler ölebilir. 38 derecenin üstündeki sıcaklıklarda ise ağacın kabuğu ve yaprakları yanarken meyveleri de büzülüp küçülür. Ceviz ağacı için yıllık toplam minimum yağış miktarı 500 mililitredir. Ceviz fidanlarının kaliteli ve sağlıklı bir şekilde yetişebilmesi için toprağın her zaman nemli olması önemlidir. Tohumundan dikilen ceviz ağaçlarına aşılama yapılarak kaliteli cevizler üretilir. Ceviz fidanı için tohum dikimi genellikle mart ayına kadar tamamlanır ve tohumlar temmuz ayında çiçeklenir ve aşılamaya hazır hale gelir. Yabani ceviz fidanları, ‌7 ila 10 yıl içinde meyve vermeye başlarken; aşılanan ceviz ağaları ise 3-4 yıllık olduğunda meyve verir.

Ceviz seçerken nelere dikkat edilmeli?

ceviz alirken

Ceviz seçerken ince kabuklu olanlar tercih edilmelidir. Bu ceviz çeşidi, kolay kırıldığından dolayı oldukça pratik bir şekilde kullanılır. İç kısmının doluluk oranının yüksek olması kaliteli olduğu anlamına gelir. Güzel kurutulmuş, nemsiz ve küflenmemiş cevizler tercih edilmelidir. İri yapıya sahip ve yüzeyi açık renkli cevizlerin içi daha dolgun ve lezzetlidir. Profesyonel aletler kullanılarak hasat edilen cevizler seçilmelidir. Bu şekilde toplanan cevizlerin üzerinde kırık, çatlak gibi hasarlar bulunmaz. Böylece dışarıdan gelebilecek herhangi bir patojen mikroorganizmalar da engellenir.  Kaliteli bir cevizin en önemli özelliklerinden biri de iç kısmının kabuğundan kolayca ayrılabilir olmasıdır. Bu çeşit cevizlerin içini ayıklamak oldukça kolaydır ve yemesi zevklidir. İyi bir cevizin iç kısmı, neredeyse %90 oranında beyazdır. Sarımtırak veya kahverengiye dönmüş iç kısım, acımsı bir tada sahiptir. En kaliteli ceviz çeşidi ovaldir ve kırıldığında iç kısmı bütün halde çıkar.

Ceviz nasıl saklanır?

ceviz nasil saklanir

Doymamış yağ asidi içeriği açısından zengin bir besin olan ceviz, uygun şekilde korunmadığında kısa sürede bozulur. Cevizi saklamanın en güzel ve sağlıklı yolu kabuğunu kırmadan saklamaktır. İhtiyaç duyulduğunda cevizin kabuğu kırılarak kullanılmalıdır. Serin ve nem içermeyen bir bölgede saklanan kabuklu ceviz, birkaç ay tazeliğini koruyabilir. Kabuklu ceviz, buzdolabının buzluk kısmında da saklanabilir. Kabuğu kırılan cevizi saklamanın en doğru yolu ise hava geçirmeyen saklama kabına koymaktır. Bu şekilde ceviz içi, buzdolabında yaklaşık 6 ay; derin dondurucuda ise 1 yıl tazeliğini korur. Yaş cevizi saklamak için ise gazete kâğıdı yere serilir ve üzerine yeşil kabuklu yaş cevizler serilerek kurumaya bırakılır. Kuruyan cevizler, toprak güvece ya da çömleğe yerleştirilir ve boş kısımlar talaşla doldurulur. Daha sonra çömlek ya da toprak güveç, serin ve kuru yerde muhafaza edilir.

Ceviz nasıl tüketilir?

cevizli tarifler

Sağlıklı bir beslenme programında ceviz, önemli bir yere sahiptir. Cevizin sağlığa faydalarından maksimum derecede yararlanmak için kabuklu ceviz tüketilmesi önerilir. Yenmeden önce kabukları kırılarak tüketildiğinde sağlık için faydalı olan antioksidan bileşenler ve yağ asitleri kaybolmaz. Kahvaltılarda ve ara öğünlerde tek başına tüketilebilen ceviz, farklı ‌kuru yemişler ve tohumlarla da karıştırılarak çay ya da kahveye eşlik edebilir. Salataların içinde kullanıldığında kendine özgü aromasıyla sıra dışı bir lezzet katan ceviz, makarna soslarında da kullanılır. Ayrıca kek ve çöreklere de eklenebilen ceviz, sütlaç, güllaç gibi sütlü tatlıların da aranılan lezzetlerinden biridir.

İLGİLİ YEMEK TARİFLERİ
1 porsiyon
140 kcal 28 gram
1 porsiyon
228 kcal 135 gram
GÜNCEL İÇERİKLER