Mandalina

(125 gr)
66
kcal
% Karbonhidrat
% Protein
% Yağ
Miktar
Birim
ÖĞÜNE EKLE Bu özelliği kullanabilmek için giriş yap

Besin Değerleri

Turunçgiller familyasından olan mandalinanın (citrus reticulata) anavatanı Güneydoğu Asya, Çin ve Japonya. Turuncu ve sarı renge sahip olan meyve etli ve sulu dilimlere sahip. Pek çok çeşidi bulunan mandalinanın ülkemizde en çok bilinen türleri Satsuma, Owari, Klemantine, Monreal, Tanjerin, yerli mandalina ve Tangor adındaki türler. Mandalina ülkemizde yoğun olarak Ege ve Akdeniz bölgelerinde yetiştirilen önemli bir tarım ürünü. Yaprak dökmeyen ağaçlarda yetişen bu meyve ülkemizin narenciye üretiminin yaklaşık %25’lik kısmını karşılıyor. Soğuğa karşı dayanıklı olması sayesinde kolay pazarlama imkanı da sunduğundan ülkemizin hemen her tarafında yaygın olarak tüketiliyor.    

Mandalinanın faydaları nelerdir? 

mandalina

Kış aylarının en fazla tüketilen meyvelerinden biri olan mandalinanın mucizevi pek çok faydası var. Zengin bir C vitamin deposu olması sayesinde bağışıklık sistemini güçlendiriyor ve nezle, grip gibi hastalıklara karşı mükemmel koruma sağlıyor. A, B, B1, B2, B3, B6 ve E vitaminlerini de içeren bu meyve aynı zamanda oldukça zengin bir vitamin deposu. 

Sahip olduğu zengin B vitamini içeriği hücre oluşumunu ve hücre yenilenmesini destekliyor ve çocukların fiziksel gelişimine katkı sağlıyor. Kalsiyum, potasyum, karbonhidrat, yağ, lif, sodyum, demir, magnezyum, fosfor, brom ve şeker içeriği olarak da son derece zengin. 

Yüksek miktarda C vitamini içeriği diğer besinlerden alınan demirin vücuttaki emiliminin artmasını da beraberinde getiriyor. Benzer şekilde vücuttaki yaraların daha hızlı iyileşmelerini sağlamaya yardımcı oluyor. İçeriğindeki A vitamini ve potasyum kemik erimesinin ve yüksek kan basıncının ortaya çıkmasının önlenmesine destek oluyor. Sinefrin üreterek kolesterolün yükselmesini engelliyor ve bu sayede damar tıkanıklığına karşı koruma sağlıyor. Kabızlığa karşı etki gösteren mandalinanın kurutulmuş kabuklarından elde edilen çay, bağırsak hareketlerinin düzenlenmesine de yardımcı oluyor. 

Mandalinanın tarihçesi 

Anavatanı Güneydoğu Asya olan turunçgillerin dünyaya yayılma serüveni milattan öncesine dayanıyor. İlk olarak “ağaç kavunu” olarak adlandırılan tür Pers İmparatorluğu’na geldikten sonra İskender’in ordusu ile Avrupa’ya kadar ulaştı. Mandalinaysa daha geç bir zamanda, 1800’lü yılların başında İngiltere’ye ulaştı ve oradan dünyaya yayıldı. Ülkemize ulaşması ve tarımının yapılmaya başlanması ise 1900’lü yılların başına rastlıyor. Öncelikle Batum üzerinden Rize’ye gelen tür daha sonra yetişmesi için daha uygun koşullara sahip olan Ege ve Akdeniz'de yaygınlaştı.   

Mandalina nasıl yetiştirilir? 

mandalina yetistirme

Mandalina ılıman iklim kuşağında yer alan ülkelerde tarımı yapılan bir bitki. Ülkemizde Ege, Akdeniz ve Doğu Karadeniz’in bazı bölgelerinde üretiliyor. Mandalina yetiştirmek için bahçe planlaması, toprak özelliklerinin analiz edilmesi gibi pek çok önemli husus bulunuyor. Mandalina ağaçları bol humuslu, kumlu ve killi topraklarda daha iyi yetişiyor. Ağaçlarının kökleri çok derinlere inmediğinden bakımlarının buna göre yapılması oldukça önemli. Mandalina üretiminde en çok dikkat edilmesi gereken bir diğer konu ise sıcaklık. Don, mandalina yetiştiriciliğini en çok etkileyen faktör olarak öne çıkıyor. Benzer şekilde, rüzgar da kırılmaya çok müsait olan ağaç dallarının yıpranmasına ve meyvelerin dökülmesine sebep olabiliyor. Mandalina çok hassas bir meyve olduğundan hasat zamanının doğru belirlenmesi gerekiyor. Erken hasat, kabuklarda kararma gibi etkilere yol açarken meyve kalitesini de düşürüyor. Geç yapılan hasat ise meyvenin depoda dayanabilme süresi üzerinde olumsuz etki gösteriyor ve çürüme oranını artırıyor.     

Mandalina hangi mevsimde yenir?

Mandalina ülkemizde kış meyvesi olarak tüketilen meyvelerin başında geliyor. Meyvenin hasat zamanı sonbahar aylarının başlarından itibaren türüne değişiyor. Dolayısıyla tüm kış ve hatta ilkbahar aylarının başlangıcı boyunca çeşitlerine ulaşmak ve taze olarak yemek mümkün.     

Mandalina seçerken nelere dikkat edilmeli? 

mandalina cesitleri

Kolay ezilebilen her meyve gibi mandalina da satın alınırken dikkat edilmesi gereken meyvelerden biri. Yumuşak kabuklu bir meyve olduğu için mutlaka kontrol edilmeli, kabuğu ezik veya delik olanlar alınmamalı. Ayrıca bu tür meyvelerin ezilmeler sebebiyle çok çabuk bozulabileceği de unutulmamalı. Çürümeye karşı önlem olarak kağıda sarılan mandalinalarda var olan çürükleri fark etmek daha zor olacağından bu tür mandalinalarda daha dikkatli olunması gerekiyor. Zararlı madde alımını önlemek amacıyla, organik olan ve az ilaçlanmış meyveleri tercih etmek en doğrusu. Son olarak meyve kabuğuna koruma amaçlı sürülen mum benzeri kimyasal ürünlerden uzak durulmalı ya da bu tür ürünler barındıran meyveler tüketilmeden önce mutlaka bol suyla çok iyi yıkanmalı.    

Mandalina nasıl saklanır? 

Mandalinalar kısa sürede tüketilecek ise bütün olarak buzdolabının sebzelik bölümlerinde saklanabilir. Her ne kadar soğuğa karşı dayanıklı olsalar da sebzelikte kabuğu zarar görmüş veya ezilmiş mandalinaları saklamak sorun yaratabilir. Bozuk mandalinalar diğer mandalinalara da zarar vereceğinden saklama öncesi ezilmiş olanlar ayıklanmalı. Bu yöntemle mandalinalar 1 veya 2 hafta süresince saklanabilir. Bir başka saklama yöntemi ise daha sonra tüketmek üzere buzlukta saklamak. Bunun için öncelikle mandalinaları yıkayıp kabuklarını soymak ve tanelerine ayırmak gerekiyor. Taneleri birbirine değmeyecek şekilde dondurulan mandalinalar, daha sonra poşetlenerek derin dondurucuda muhafaza edilebilir.   

Mandalina ile neler yapılabilir? 

mandalina kalori

Mandalina meyve olarak tüketilebildiği gibi marmelat, reçel gibi ürünlere dönüştürülerek de yenebilir. Kek, pasta ve kurabiye yapımında kullanılabilen bu meyvenin pastacılık sektöründe de kullanımı epeyce yaygın.

Kabuğunun da sağlığa pek çok faydası bulunuyor. Meyvenin kabuğu, çay olarak tüketildiğinde bronşit için hem hızlı hem de doğal bir çözüm sunuyor. Kabukları kaynatıldığında ortaya çıkan buhar, tıkalı burunları açma konusunda bir hayli etkili. Mandalina kabuklarının bir diğer faydasıysa ayak mantarlarını giderici etkisi. Kabuğun içeriğinde yer alan maddeler kronik ayak mantarı sorununun ortadan kalkmasına yardımcı oluyor.

Kozmetik sektöründe de sıkça kullanılan mandalina kabuğu evde de cilt bakımı amacıyla kullanılabiliyor. Rendelenmiş kabuk, portakal ve greyfurt kabukları ile harmanlanıp bal ilavesi ile cilt maskesi haline getirilebiliyor. Ancak alerjik bir cilt yapısına sahip olanların bu tür karışımları kullanma konusunda temkinli olmaları gerekiyor. Mandalina saç kırılmalarını ve dökülmelerini engelleme konusunda da olumlu etki sahibi.

Mandalina yerine ne kullanılabilir?

Mandalina, turunçgiller üyesi olduğu için bu ailenin diğer üyeleri ile benzer özellikler gösteriyor. Özellikle yüksek C vitamini içeren diğer meyveler kış aylarının vazgeçilmezleri arasında yer alıyor. Dolayısıyla C vitamini alımını artırmak için piyasada mandalina olmadığı zamanlarda portakal veya greyfurt da tüketilebilir. Hem lezzetli hem sağlıklı bir meyve olan mandalina özellikle kış ayları boyunca tüketilmesi tavsiye edilen meyvelerin başında geliyor. 
İLGİLİ YEMEK TARİFLERİ
1 porsiyon
319 kcal 210 gram
1 porsiyon
169 kcal 305 gram
GÜNCEL İÇERİKLER