Portakal

(220 gr)
103
kcal
% Karbonhidrat
% Protein
% Yağ
Miktar
Birim
ÖĞÜNE EKLE Bu özelliği kullanabilmek için giriş yap

Besin Değerleri

Turunçgiller familyasından bir meyve olan portakal, kış aylarının en sevilen meyvelerinin başında gelir. Adeta kışın habercisi sayılan meyvenin tam yuvarlak ya da yumurta biçimli cinsleri bulunur. Türkiye’de en çok Akdeniz Bölgesi'nde yetişen portakal, Rize gibi mikroklima iklim özelliği gösteren bölgelerde de yetiştirilir. Kabuğu sarıya çalan turuncu rengine sahip olan portakal, güzel kokusu, mayhoş tadı ve vücut sağlığına olan faydaları ile en çok tüketilen meyvelerin başında gelir.

Portakalın faydaları nelerdir?

portakalin faydalari

Kış aylarında sıklıkla tüketilen portakalın yaygın olarak C vitamini deposu olduğu bilinse de bilinmeyen çok fazla faydası bulunur. Hem çocuk hem de yetişkin sağlığını koruyan portakalın faydalarından bazıları şunlardır:

-Soğuk algınlığı, grip, kas ağrıları gibi şikayetlerin önüne geçer. Ezik ve çürük gibi vücut yaralarının iyileşmesini hızlandırır.
-Suyunda bulunan antioksidan maddeler, damarları ve kılcal damarları güçlendirerek kalp sağlığını korur.
-İçerdiği C vitamini öksürüğü azaltır, kanın pıhtılaşmasını, pankreas ve mide kanserini önler.
-Kabuklarında bulunan uçucu maddenin kanseri iyileştirici etkisi saptandığı için bazı kanser ilaçlarının birleşiminde kullanılır.
-Güney Fransa ve İtalya köylerinde yaşayan kızların ciltlerindeki parlaklığın ve pembeliğin portakaldan ileri geldiği söylenir. Yapısında bulunan karoten, kanı temizleyerek cildi güzelleştirir ve cildin kurumasını engeller.
-Bağırsakları yumuşatır, bedene güç ve enerji verir. Böbrekleri koruyarak böbrek taşı oluşumunu engeller.
-Kolesterolü düşüren meyveler arasında ilk sırada gelir. İçerdiği magnezyum, kan basıncını dengeleyerek yüksek tansiyonu düzenler.

Portakalın besin değerleri nelerdir? 

Portakal, sağlık açısından dünyanın en değerli meyveleri arasında yer alır. C vitamini deposu olmasının yanı sıra kalsiyum, potasyum, sitrik asit, fosfor ve beta karoten gibi temel aldehitlerin kaynağı olarak gösterilir. İçeriğinde bulunan beta karoten, yaşlanma sürecini yavaşlatarak daha genç bir cilt görüntüsü sağlar.

A vitamini açısından oldukça zengin olan portakal, görme yetisini güçlendirir. Muhteşem bir lif kaynağı olan bu meyve, yağ, sodyum ve kolesterol içermez. Bu haliyle diyet listelerinin zararsız maddeleri arasında yer alır. İçeriğinde bulunan niasin, tiamin, B6 vitamini ve bakır, portakalın besin değerleri açısından zengin olmasını sağlar. 

Portakalın tarihçesi

Portakal, dünya çapında elmadan sonra en çok yetiştirilen ve tüketilen meyve olmasıyla öne çıkar. Dünyanın birçok yerinde insanların güne bir bardak portakal suyu içerek başlaması, portakalın ne denli sevilen ve talep gören bir meyve olduğunu kanıtlar niteliktedir. Portakalın yaygınlaşması, günümüze kadar ulaşması ise uzun bir maceraya dayanır.

Arkeologlar ve tarihçiler, ilk bin yılın başlangıcında Çinli çiftçilerin, portakal, elma, incir ve ağaçta yetişen diğer meyveleri bahçelerinde yetiştirdiklerine inanırlar. Portakal ve elmanın özellikle soylular tarafından daha çok tüketildiği ve çiftçilerin soylulara en iyi portakalı sunmak ve yüklü miktarlarda bahşiş almak için yarıştıkları söylenir. Avrupa’da portakalın ilk görülüşü ise Roma İmparatorluğu dönemine denk gelir. Güney Hindistan ile yapılan ticaret esnasında portakalın Avrupa’ya geldiği düşünülür. Daha tatlı olan çeşitler, Güney Avrupa ülkelerinden Gürcistan’a kadar geniş bir coğrafyaya hızlı bir şekilde yayılır. Böylece tatlı portakal birçok Akdeniz ülkesinde “Portugal” (Portekiz) olarak isimlendirilmeye başlar.

Portakal nasıl yetiştirilir?

portakal nasil yetistirilir

Portakal, bakım isteyen ağaçlar arasında yer alır. İklim şartları ve hava koşulları portakalın sağlıklı yetişmesi için önemli unsurlar arasında sayılır. Soğuğa dayanıklı olmadığı için uygun hava ve iklim koşullarının olduğu yerlerde yetiştirilmesi gerekir. Meyve verme esnasında don vurması verimi düşürür. Meyve verme dönemlerinde sulama ihtiyacı olan portakal, budanmaması gereken ağaç türleri arasında yer alır. Meyve kalitesini düşürmemek için budamaktan sakınmak gerekir. Sulaması az yapılan ağaçlar toprağa tutunamaz. Yağış alan iklimlerde bile sulama yapılması önerilir.

Portakal türleri nelerdir?

Portakalın temelde 2 farklı çeşidi bulunur. Bunlardan birisi acı portakal diğeri ise tatlı portakal olarak adlandırılır. Acı portakal daha çok kimya ve ecza fabrikaları için üretilir ve ilaç içeriklerinde yer alır. Tatlı portakal ise taze olarak ya da suyu sıkılarak tüketilir. Tatlı portakalların orta kısımları sarı ya da kırmızı renkte olabilir. Tatlı portakallar kendi içlerinde Yafa, Belledonya, Valensiya, Washington, Kan Portakalı, Tarakko gibi türlere ayrılır. Türkiye’de en çok tüketilen portakal türünün başında Washington portakal gelir. En kaliteli Washington cinsi portakal ise Antalya’nın Finike ilçesinde yetiştirilir.

Portakal alırken nelere dikkat edilmeli?

portakal nasil secilir

Sağlıklı ve doğal olan portakalların renkleri de doğal olur. Parlak bir turuncu renge sahip olan portakal sadece göze hitap eder. Zira doğada o kadar parlak renklerde meyvelerin bulunmadığı herkes tarafından bilinen bir gerçektir. Ayrıca doğal koşullarda yetiştirilen portakalın kendine has çok da belirgin olmayan bir kokusu bulunur. Gerçek tarla ortamında yetiştirilmiş portakalların şekilleri de içerikleri kadar doğal görünür. Mesela tarlada rüzgârdan, yağmurdan, tipiden kabuğu hasar görmüş portakallar oldukça sağlıklı sayılır. Buna mukabil aynı fabrikanın ürünü gibi aynı boyda, muntazam şekilli portakalların doğal ve sağlıklı olduğunu söylemek zordur. Peki, portakal alırken nelere dikkat etmek gerekir?

-Günlük yemek için alınacaksa en olgun olan alınmalıdır. Uzun vadede tüketilecekse daha az olgunlaşmış olanları almakta yarar vardır.
-Çürümüş, porsumuş ve beklemiş portakallar alınmamalıdır.
-Alınan portakallar eve taşınırken nazik olunmalıdır. Zedelenmeyecek şekilde paketlenmelidir.
-Portakalın göründüğünden ağır olmasına dikkat edilmeli, avuca alıp tartılmalıdır. Ağır olması sulu olduğuna işaret eder.

Portakal nasıl saklanır?

Portakal uzun müddet muhafaza edilmek isteniyorsa kesilmeden ve yıkanmadan bütün olarak saklanması gerekir. Portakal kabuklarının su ile temas etmesi portakalın bozulma sürecini hızlandırır. Oda sıcaklığında muhafaza edilmek istenen portakallar güneş ışığına maruz bırakılmadan 2 gün tazeliğini koruyabilir. Buzdolabında muhafaza edilen portakallar ise 2 hafta boyunca tazeliklerini koruyabilir. Ağzı açık bir kapta hava sirkülasyonu olacak bir şekilde saklandığında bu süre uzar.

Portakal dondurucuda saklanmak isteniyorsa şu adımlar izlenir: Dilimlenmiş portakallar sıcak suyun içine atılır, sıcak suyun içerisine bir miktar şeker eklenerek şurup kıvamına gelene kadar kaynatılır. Son adımda vakumlanmış torbalara konulan dilim portakallar, dondurucuda 1 yıl boyunca tazeliğini korur.

Portakal kabuğu ile neler yapılabilir?

portakal kabuklari

Genel kaide olarak portakallar yendikten sonra kabukları atılır. Fakat portakal kabuğu garnitür olarak saklanabileceği gibi doğal ilaçların yapımında da kullanılabilir. Peki, portakal kabuğu ile neler yapılabilir?

-Portakal kabukları kurutulmuş ya da taze olarak iki şekilde değerlendirilebilir. Portakal kabuklarını taze muhafaza etmek istiyorsanız, rendeleyip şeker ile karıştırıldığında kabuklar küçük porsiyonlara ayrılarak dondurucuda saklanabilir.
-Kurutulmuş portakal kabukları toz haline getirilerek kek, pasta ve kurabiyelere eklenebilir.
-Temizlikte doğal malzeme tercih edenler kabuklarından sirke yaparak ev temizliğinde kullanabilir.
-Evinde karınca sorunu yaşayanlara yerleri portakal kabuğundan yapılan sirke ile silmesi önerilir.

Portakal tüketirken dikkat edilmesi gerekenler 

Portakal asitli bir meyve olduğu için mide hassasiyeti yaşayan kişilerin tok karnına yemesi gerekir. Aksi halde midede ağrı ve yanmaya yol açabilir. Lif oranı yüksek bir meyve olduğundan fazla tüketildiği takdirde karın ağrısı ve ishale neden olabilir. Yine yüksek tüketiminin aşırı C vitamini alımına sebep olarak böbrek taşı oluşturduğu bilinir. Portakal suyu yüksek dozda asit içerdiği için gastrit ve ülseri tetikleyebilir. Her besinde olduğu gibi portakal tüketirken de mutedil olmak ve aşırıya kaçmamak gerekir.

Portakal nelerle iyi gider? 

portakal suyu

Portakal, birçok besinin rayihasını artırmak ve lezzetlendirmek için kullanılabilir. Portakal kabuğu içeren çikolatalar ve şekerlemeler çok sevilen atıştırmalıklar arasında yer alır. Portakal suyu sabah kahvaltılarında tostun yanında en çok tercih edilen içecekler arasındadır. Ayrıca kerevizi pişirirken içine portakal suyu eklenirse kerevizin ağır kokusunu bastırdığını söylemek mümkün. Çocuklara kereviz yedirebilmek için portakallı kereviz tarifi mutlaka denenmelidir.  

Portakal yerine ne kullanılabilir? 

Portakalın içerdiği yüksek C vitamini, vücudun günlük ihtiyacının yarıdan fazlasını karşılar niteliktedir. Fakat vitamin kaynağı olan bu meyve asidik yapısı ile bazı bünyelere iyi gelmeyebilir. Böyle bir durumda mandalina, limon, maydanoz, çilek, kavun, yeşil biber, yaban mersini gibi yüksek C vitamini ihtiva eden meyve ve sebzeler tüketilebilir. 

Devamı
İLGİLİ YEMEK TARİFLERİ
1 porsiyon
205 kcal 626 gram
1 porsiyon
38 kcal 79 gram
GÜNCEL İÇERİKLER