Kuru Fasulye (Etsiz)

(275 gr)
267
kcal
% Karbonhidrat
% Protein
% Yağ
Miktar
Birim
ÖĞÜNE EKLE Bu özelliği kullanabilmek için giriş yap

Besin Değerleri

Fasulye, baklagiller familyasından olan Orta Asya menşeili, büyümesi bir yıl süren otsu bir bitki türü. Gövdesinde tüylü ve yeşil renkli yaprakları bulunuyor. Yaprakların boğumundan salkımlar halinde çıkan beyaz, pembe ve mor renkli kelebeksi çiçekleri var. Yassı, yuvarlak, kıvrık ya da düz şekillerde olabilen meyvelerin uzunluğu 5 ila 15 cm arasında değişiyor. Taze ve kuru olarak tüketilebiliyor.

Kuru fasulyenin faydaları nelerdir?

kuru fasulye

Türklerin milli yemeği olarak gösterilen kuru fasulyenin sağlığa birçok faydası bulunuyor.

Cilt sağlığı için oldukça faydalı. Akneyi ve yağ bezesi oluşumunu önlemeye yardımcı oluyor. Metabolizmayı hızlandırarak kabızlığa mâni oluyor, zayıflatıcı etkisi de bulunuyor. Kemik yapısını güçlendiriyor, karaciğer yetmezliği, kalp çarpıntısı ve idrar tutukluğuna karşı doğal ilaç vazifesi görüyor.

Yüksek miktarda protein içerdiği için et yiyemeyenlerin sıklıkla tüketmesi tavsiye edilen besinler arasında yer alıyor. Enerji veriyor, mental ve fiziksel yorgunluğa iyi geliyor.

Böbrek rahatsızlığı olanların da rahatlıkla tüketebileceği bir besin. Folik asit ve demir açısından zengin olan kuru fasulye, özellikle hamile kadınlar ve çocuklar için öneriliyor. Hipertansiyon riskine karşı koruyor ve yüksek tansiyonu düşürmekte etkili olduğu biliniyor.

Protein, inorganik tuzlar, A, B, C vitaminleri, besin lifi ve potasyum içeriği, bir yetişkinin günlük ihtiyacını karşılayabiliyor. İçeriğinde bulunan omega-3, vücudun enerji üretimine katkıda bulunarak yorgunluğu gideriyor.

Kuru fasulyenin tarihçesi

Son yıllara kadar kuru fasulyenin anavatanının Amerika olduğu, Avrupa'da yaygınlaştıktan sonra Anadolu’ya geldiği düşünülüyordu. Ancak Antik Myndos Kenti kazılarında ortaya çıkarılan mezarlarda 600 yıllık kuru fasulye bulundu. Bugüne kadar fasulyenin Anadolu’ya 250 yıl önce geldiği kabul ediliyordu. Fasulyenin de tıpkı patates gibi Orta Amerika kökenli bir sebze olduğu sanılıyordu. Ancak M.Ö. 4. yüzyıla ait olan mezardan çıkan fasulyeler, fasulyenin Anadolu’ya gelişinin tahmin edilenden 12 yüzyıl önce olduğunu gösterdi. Bu verilere göre fasulyenin Atlantik ötesinden Anadolu’ya yayılan bir bitki olmadığını, aksine kökeninin Anadolu topraklarına dayandığını söylemek mümkün.

Kuru fasulye nasıl yetiştirilir?

kuru fasulye yapimi

Kuru fasulye ekimi Orta Anadolu'da Nisan ayının son haftasından mayıs ayına kadar, Doğu Anadolu’da ise mayıs ayının ortalarından başlayarak haziran ayının başına kadar yapılıyor. İri tohumlar hafif kumlu topraklarda derine, küçük tohumlar ise yüzeye yakın ekiliyor.

Fasulye 4-5 yapraklı iken el veya kaz ayağı adı verilen aletlerle çapalanıyor. Bu işlem toprağı havalandırarak fasulyeyi hastalıklardan koruyor ve bakteri çalışmasına olumlu yönde etki ediyor.

Çimlenme döneminde sulama ihtiyacı doğuyor. Çıktıktan hemen sonra fide döneminde kök ve gövdeyi çürütmeyecek şekilde 1 ila 2 kez sulanması gerekiyor. İklim ve toprak koşullarına göre sulama sıklığı değişiklik gösterebiliyor. Fasulyenin toplamda 300-500 mililitre suya ihtiyacı var. Karık ya da yağmurlama adı verilen sulama yöntemleri kullanılabiliyor.

Sulamada hastalıkların ortaya çıkmaması için suyun göllenmesi gerekiyor. Sulama yetersizliği çiçek sayısını azaltıyor, bakla tutmayı ve tanelerin iri olmasını engelliyor.

Hasatın, tanelerin iyice sertleşip olgunlaştığı zaman yapılması gerekiyor. Erken hasatta tohumlar büzüşmüş olarak kalırken, geç hasatta ise dış kabuk çatlayarak tohumlar dökülüyor. Hasat elle yolunarak ya da biçilerek yapılıyor. Hasat edilen mahsul birkaç gün tarlada bekletilerek kurutuluyor. Ülkemizde fasulye harmanı sopalarla dövülerek veya üzerinden traktörler geçilerek yapılıyor.

Kuru fasulye alırken nelere dikkat edilmeli?

kuru fasulye kalori

Yöresel farklılıklar fasulye seçiminde önemli bir etken. Yetiştirildiği bölge ve toprak yapısı ürünün özelliklerini etkiliyor, pişme ve lezzet farklılıkları oluşturuyor ve böcek yapma gibi riskler meydana getiriyor. Bazı bölgelerin fasulyeleri ise oldukça dayanıksız çıkabiliyor. Fasulye alırken öncelikle küf, çatlak, böcek, benek ve filizlerin olmamasına dikkat edilmesi gerekiyor. Tane büyüklükleri aynı olmalı, anormal bir koku barındırmamalı. Doğal renginde olması da önemli. Renkleri birbirinden farklı olan fasulyeler iki farklı hasadın karıştırıldığını gösteriyor. Tanelerin temiz ve parlak görünmesi gerekiyor.

Ambalajlı ürünler satın alınırken üretim yılı ve son kullanma tarihi mutlaka kontrol edilmeli. Kırık tanelerden ayıklanmış, yabancı madde içermeyen, sağlıklı koşullarda paketlenmiş, ambalajı bozulup yırtılmamış ürünler tercih edilmeli.

Kuru fasulye nasıl saklanır?

Kuru fasulye uygun koşullar sağlanırsa uzun yıllar saklanabiliyor. Alındığı günkü kalite ve lezzetini koruması için bazı saklama koşullarına dikkat edilmeli.

Böceklenme, rutubet ve toza karşı pamuktan yapılmış bez torbalarda, 20 derecenin altında serin bir ortamda ya da buzdolabının +5 derece olan bölümünde saklanması gerekiyor. Fasulyenin saklandığı erzak dolabı serin ve kuru bir yere konulmalı. Hasat edildikten sonra tercihen 1 yıl içinde tüketilmeli.

Kırık ve bozuk taneler ayıklanarak tüm hasadın bozulması engellenmeli. Kalorifer, tesisat borusu gibi sıcak bölgelerden uzakta, güneş ışığına maruz bırakılmadan saklanmalı. Sıcak ortam tanenin dış zarını kalınlaştırarak kuru fasulyenin geç pişmesine neden oluyor.

Olası böceklenmelerin önüne geçebilmek için saklama kabının içine kaya tuzu eklenebilir. Tuz ortamdaki nemi emiyor, küflenmenin ve böceklenmenin önüne geçiyor.

Kuru fasulyeyi uzun süre ıslak bırakarak filizlenmesine neden olmak besin zehirlenmelerine yol açabiliyor. Bu sebeple uzun süre suda bekletilmemesi gerekiyor. Islatılarak derin dondurucuya konulan baklagillerin pişirme süresinin uzadığı da unutulmamalı. Fakat tek seferde kullanmak üzere haşlanarak derin dondurucuda saklanmasında bir sakınca yok.

Kuru fasulye nasıl pişirilir?

kuru fasulye tarifi

Kuru fasulyenin pişirme süresi fasulyenin cinsine, üretim yılı ve pişirme tekniğine bağlı olarak değişiyor. Düdüklü tencere fasulyenin pişme süresini kısaltıyor. Cinsine bağlı olarak değişmekle birlikte düdüklü tencerede 20- 25 dakikada pişiyor.

Kuru fasulye gaz yapan bir besin olduğu için mutlaka geceden ıslatılarak gazı alınması gerekiyor. Arzuya göre kemikli etle ya da sade olarak pişirilebiliyor. En çok tercih edilen ise etli fasulye yemeği diyebiliriz.

Etli fasulye yemeği için malzemeler (4 kişilik): 2 su bardağı kuru fasulye, 1 adet kuru soğan, 300 gram dana kuşbaşı, 1 adet sivri biber, 1 tatlı kaşığı biber salçası, 1 yemek kaşığı domates salçası, yeterli miktarda tuz ve sıvı yağ, 5 bardak sıcak su, İsteğe bağlı olarak bir adet küp şeker.

Yapılışı: Fasulyeleri yukarıda anlatılan şekilde akşamdan ıslatın. Ertesi gün bol suyla yıkayıp süzün. Etleri biraz sıvı yağ ekleyerek düdüklü tencerede, harlı ateşte kavurun. Kavurma işlemi bittiğinde kuru fasulyeyi ekleyin. Üzerine yemeklik doğranmış soğan ve sivri biberi ilave edin. Son olarak salçayı da katarak karıştırın ve suyunu koyun. Tuz ve şekeri de ilave ederek düdüklünün kapağını kapatın ve 30 dakika pişirin. Pişme süresi farklılık göstereceği için 30 dakika sonunda kontrol ederek gerekirse pişirme işlemine devam etmelisiniz.

Kuru fasulye nelerle iyi gider?

Kuru fasulyeye eşlik edebilecek birçok garnitür bulunsa da ilk akla gelenin pirinç pilavı olduğunu söyleyebiliriz. Fakat özellikle diyabet hastaları ve diyet yapan kişilerin pirinç pilavı yerine alternatif olarak bulgur pilavı tercih etmesi daha doğru. Kuru fasulyenin yanında içecek olarak cacık ya da şalgam sunulabiliyor. Salata olarak nar ekşisi, sumak ve yağ ile lezzetlendirilmiş soğan piyazı kuru fasulye pilav ikilisinin vazgeçilmezleri arasında yer alıyor.

Kuru fasulye yerine ne kullanılabilir?

Şişkinlik yapması gibi nedenlerden dolayı kuru fasulye tüketemeyenler protein ihtiyacını farklı besin gruplarından karşılayabilir. Mercimekli köfte, nohut, bezelye, yayla çorbası, yeşil mercimekli bulgur pilavı, tarhana, ezo gelin gibi besinlerin içerdiği protein kuru fasulyeye denk sayılabilir. Karnabahar, ıspanak ve mantarın içeriğinde bulunan besin değerleri kuru fasulye ile örtüştüğü için kuru fasulye tüketemeyenler bu besinleri tercih edebilir.

GÜNCEL İÇERİKLER