Makarna

(90 gr)
329
kcal
% Karbonhidrat
% Protein
% Yağ
Miktar
Birim
ÖĞÜNE EKLE Bu özelliği kullanabilmek için giriş yap

Besin Değerleri

Başta İtalyan mutfağı olmak üzere tüm dünya mutfaklarının vazgeçilmezi olan makarna günümüzde en çok tercih edilen besinler listesinde başı çekiyor. Dünyanın dört bir yanında ilgi gören bu lezzetli yiyeceğin üretim süreci hamurunun yoğrulması, biçimlendirilmesi ve kurutulması şeklinde üç aşamalı olarak gerçekleşiyor. Bu aşamaların sonucunda kuru bir hamur haline gelen makarna pişmeye hazır oluyor.

Makarnanın içeriğinde neler var?

Makarna yüksek gluten, bitkisel protein ve düşük nişasta oranına sahip durum buğdayından üretilen irmikle yapılıyor. Su ve buğday irmiğine ek olarak tercihe göre yumurta ve ıspanak, domates gibi sebzeler eklenerek elde edilen hamurun cıvık bir yapıya sahip olmaması gerekiyor. 

Makarnanın faydaları neler?

makarnanin faydalari

Makarna kalsiyum, demir, potasyum, fosfor, protein, A, B1 ve B2 vitaminleri bakımından oldukça zengin bir besin. Linoleik yağ asidi ve minör yağ bileşenleri içermesi sebebiyle de kolesterol düşürücü etkiye sahip. Her bütçeye uygun fiyatı, çeşitli yemek ve soslarla uyum sağlayabilmesi, doyuruculuğu, lezzeti ve besleyiciliği ile kesinlikle sofralarımızın sevilen ve vazgeçilmez yemeklerinin başında geliyor.

Makarnanın tarihçesi

Makarnanın icadı Yunanlar, Çinliler, Araplar, Etruryalılar, Persler ve Amerikalılar tarafından üstleniliyor. Bu noktada devreye birkaç farklı doğuş hikayesi giriyor. Bunlardan biri, makarnanın Çin’de doğduğunu ileri sürüyor ve bu rivayete göre, 1230’larda Marco Polo Çin’de makarnayla karşılaştıktan sonra onu İtalya’ya getiriyor ve ardından kendi usulü ile pişirmeye başlıyor. Bir diğer rivayet ise makarna tarihinin Eski Romalılar zamanına dayandığını iddia ediyor. Makarnanın Yunan ateş tanrısı Hephaistos tarafından icat edildiği de rivayetler arasında. 

Kimileri tarafından 4.000 yıl öncesine, kimileri tarafındansa 7.000-8.000 yıl öncesine dayandırılan makarna tarihinin, insanoğlunun ilk ekme biçme usulü ile ürün elde etmesine dayandığını da düşünmek mümkün. Akdeniz ülkeleri ve Çin’in, topraktan verim alan ilk ülkeler olarak unun üretimiyle beraber bu karışımı kendi usullerince harmanladıkları da biliniyor.

MÖ 100 yıllarında İtalyanlar, su ile unu ateş üstünde harmanladılar ve icat ettikleri bu mayasız, makarna benzeri ürüne “lagana” ismini verdiler. Araplar ise kuvvetle muhtemel Sicilya fethi sırasında makarnayla tanışıp kuru gıda olarak kendi ülkelerine götürdüler. Makarnanın Etruryalılar tarafından da kullanıldığı söylentileri olsa da buna dair bir tarihsel kanıt bulunmuyor.

Türkiye’deyse seri makarna üretimi 1922 senesinde Hasan Tahsin Piyale tarafından İzmir’de kurulan fabrika ile başladı. Türkiye’de kişi başına düşen yıllık makarna miktarı 6 kilogram iken, İtalya’da bu miktar 27-30 kilogram kadar.

Makarna nasıl elde edilir? 

makarna nasil yapilir

Günümüzde yoğurma ve biçimlendirme işlemleri, otomatik pres ve karıştırma makineleriyle yapılıyor. Makarna hamuru, irmik ve suyla, bazen de yumurta, ıspanak ve domates eklenerek elde ediliyor. Elde edilen hamur, diğer ucu deliklerden oluşan 30 cm çapında bir plaka ile kaplı borunun içinden itilerek prese gönderiliyor. Yüksek bir güç ile sıkıştırılan hamur bu deliklerden geçerken otomatik bir bıçak ile makarna çeşidine göre ayarlanan boyutlarda kesiliyor. Düdük ve boru makarnalar, ince ve metal çubukların olduğu kalıplardan geçirilirken çubuk ve diğer çeşitteki makarnalar için delikli levhaya başka parçalar takılıyor veya bunun için üretilen kalıplar kullanılıyor. Kelebek, salyangoz, yüksük, burgu ve deniz kabuğu makarnalar da bu şekilde ortaya çıkıyor.

Makarna nasıl saklanır ve kullanılır?

Makarnaların ekşimemesi ve küflenmemesi için kısa zamanda kurutulması gerektiğinden şekli fark etmeksizin tüm makarnalar, nem oranı %12 civarına ininceye dek kurutuluyor. Bu işlem sırasında fazla kuruyup çatlamasını önlemek için düşük hızda kurutulmaları gerekiyor. Yani bu noktada kurutucunun ısı ayarı önem arz ediyor. Ev usulü taze makarnalara genellikle yumurta da katıldığı için renkleri daha sarı olan bu makarnalar çoğunlukla kurutulmadan kullanılıyor.

Makarna çeşitleri nelerdir?

makarna

İtalya’da 90’dan fazla çeşidi bulunan makarnanın en bilinenlerine hep beraber bakalım şimdi: 

1-Spagetti: İtalya kökenli ince ve uzun makarna. En uyumlu olduğu soslar ise domates sosları.

2-Linguini:Spagetti gibi ince ve dar fakat daha yassı bir makarna. En uyumlu olduğu soslar domates sosları ve pesto sosu. Deniz ürünleri ve et ile de servis edilebiliyor.

3-Fettucini: Yassı ve uzun bir makarna. En uyumlu olduğu soslarsa kremalı olanlar.

4-Fırın makarna/bucatini: Spagettinin hem kalın hem de içi boş boru biçimindeki versiyonu. Haşlandıktan sonra tercihe göre farklı soslarla ya da sebze, tavuk, mantar ve kıyma gibi besinlerle fırınlanarak hazırlanıyor. 

4-Burgu (fusilli rotini): Kıvrımlı yapısı sayesinde tüm soslara ayak uyduruyor ama en uyumlu olduğu soslar etli ve domatesli olanlar.

5-Yüksük (thimbles): Minik yapısı ile salata ve çorbalarda kullanmak için çok uygun bir makarna. En uyumlu olduğu soslar ince yapılı olanlar.

6-Kalın kesme (sedani rigati):Boru şeklinde yapısı sayesinde  tüm sos çeşitleriyle uyum sağlayabilenbir makarna.

7-İnce kesme  (sedanini rigati): Tıpkı kalın kesme gibi boşluklu olduğu için tüm soslarla servise uygun.

8-Kalem (penne rigate):Kısa, düz ve geniş gövdesi ve içinin boş olması sebebiyle bu da tüm soslarla uyum sağlayabilen bir makarna çeşidi.

makarna besin degeri

9-Kelebek (farfalle):Kelebeğe benzeyen hoş görünümlü bir makarna türü. En uyumlu olduğu soslarsa yoğurtlu ve kremalı olanlar.

10-Fiyonk (farfalle tonde):Fiyonk şeklindeki makarna çeşidi. En uyumlu olduğu soslar domatesli ve hafif olanlar.

11-Dirsek (macaroni): İçi boş ve geniş bir makarna olması sebebiyle tüm soslarla iyi geçindiği söylenebilir.

12-Mantı/Salyangoz/Lumaca:Dirsek makarna gibi içi boş ve geniş olduğu için tüm soslara yakışıyor ancak sıklıkla peynirli ve kremalı soslarla tercih ediliyor.

13-Uzak Doğu Eriştesi (noodle): Pek çok Uzakdoğu ülkesinin mutfağında önemli bir yer tutan erişte, spagetti gibi uzun şekillerde üretiliyor ve katlanarak kurutuluyor. En uyumlu olduğu soslar arasında yoğurt, salça ve tereyağı bulunuyor. Haşlanarak çeşitli soslarla veya çorbaların içinde tüketiliyor.

14-Uzakdoğu Makarnası (ramen):Japonlara ait bir makarna çeşidi olan ramen, taze açılmış ve kurutulmamış hamurlardan elde ediliyor.

15-Ravioli: Mantıya benzer bir İtalyan makarnası çeşidi olan raviolinin yapımında sirke ve fesleğen kullanılıyor. Tercih edilen malzemeyle içi doldurularak elde edilen bu makarna çeşidi farklı soslarla servis edilebiliyor.

makarna cesitleri

16-Kuskus (couscous): Küçük ve yuvarlak tanelerden oluşan bir makarna. En uyumlu olduğu soslar salçalı olanlar ve elbette yoğurt. Tereyağı ile hazırlanıp soslarla birlikte servis edilebilir.

17-Lazanya (lasagne bolognese):Bologna’da doğan ve lezzetli ve gözenekli bir makarna çeşidi olan lazanya pek çok farklı sos ve ürünle tercih edilebiliyor. En uyumlu olduğu sossa geleneksel bolonez sosu.

18-Tagliatelle: Şair bir usta aşçının sevgilisinin saçlarından ilham alarak hazırladığı rivayet edilen tagliatelle en çok et soslarıyla yakıştırılıyor.

19-Parpardelle: Toskana kökenli büyük ve yumurtalı bir makarna. En uyumlu olduğu soslar yoğun aromalı olanlar.

20-Castellane: Parmalı Carlo Mori tarafından Ortaçağ dönemi kadınlarının eteklerinden ilham alınarak üretilen bir makarna türü. En uyumlu olduğu soslar kremalı ve etli olanlar.

21-Mafaldine:Napoli’de doğan Mafaldine “Kıvırcık Fettucelle” ismi ile de anılıyordu. Daha sonra Napolililer, Prenses Mafalda di Savoia’ya ithaf ederek makarnaya Mafaldine ismini verdiler. En uyumlu olduğu soslar domates ve deniz ürünleriyle yapılanlar.

22-Tortellini ai formaggi: Yumurtalı Tortellini hamuruna Ricotta ve Grana Padano peynirleri sarılarak elde edilen makarna. En uyumlu olduğu soslar domatesli olanlar.

23-Tortellini grandi ricotta e spinaci: Yumurtalı Tortellini hamuruna Ricotta peyniri ve ıspanak sarılarak elde edilen makarna. En uyumlu olduğu soslar domatesli olanlar.

Makarna nasıl pişirilir?

makarna nasil pisirilir

Makarna, kolay sindirilebilmesi için “al dante” usulü pişirilmeli ve hafif diri kalmalı. Makarnanın haşlanacağı suyu çok fazla miktarda koymamak, yani makarnanın çekeceği kadar koymak önemli püf noktalardan. Servis edilirken dökülmemesi için çukur tabak tercih edilmeli. Spagetti dışındaki tüm makarna çeşitlerinde çatal ve bıçak kullanılırken spagetti kaşık ve çatal ile servis edilmeli.

Makarna yerine ne kullanılabilir?

Makarna yerine tüketebileceğiniz besinler arasında birbirinden lezzetli alternatifler var kuşkusuz. Çorba, kuru baklagiller (mercimek, fasulye, nohut vb), pirinç ya da bulgur pilavı, patates, yufka, galeta, grissini ve leblebi bu alternatiflerden birkaçı.

Devamı
İLGİLİ YEMEK TARİFLERİ
1 porsiyon
375 kcal 330 gram
1 porsiyon
520 kcal 270 gram
GÜNCEL İÇERİKLER